Door: Nina Elbers

Het Groningse project NAIS is vorige week op de tweede plek geëindigd tijdens de finale van de Duurzame Dertig: een zoektocht naar de beste duurzame innovaties van Noord-Nederland. NAIS was genomineerd voor de categorie ‘duurzame en circulaire start-up’. “Wij zijn nu het unieke, maar we zouden eigenlijk de standaard moeten zijn.”

Bewustwording creëren over de vervuilende textielindustrie is de missie van NAIS. Oprichter en projectleider Mirjam Schepel vertelt: “We willen laten zien dat het anders kan en laten zien dat je van tweedehands stoffen nog hele mooie kwalitatief goede spullen kunt maken. We maken tassen, hoedjes en giletjes maar knappen ook veel meubels op. Die meubels zijn ook allemaal tweedehands dus we proberen eigenlijk iets dat door iemand anders is weggegooid, een nieuw en langer leven te geven.”

NAIS is een sociaal project dat is opgericht vanuit de stichting WerkPro. Hier werken mensen die de eerste stap zetten om te re-integreren in de arbeidsmarkt en hier nog wat extra ondersteuning bij kunnen gebruiken. Het idee kwam van Mirjam, die voorheen als projectleider bij het Simplon Hostel werkte, een ander sociaal project van WerkPro. Toen het hostel tijdens corona vaak moest sluiten en Mirjam toch bezig wilde blijven, besloot ze de ontbijtzaal om te toveren tot een naaiatelier. “Ik heb van mijn moeder leren naaien, dus ik dacht, het lijkt me wel heel tof om iets te gaan doen met tweedehands textiel. Niet alles hoeft altijd weggegooid te worden.”

Fast fashion

Elke week komt er maar liefst 20.000 kilo textiel binnen bij de textielafdeling van kringloop GoudGoed, waar NAIS mee samenwerkt. Dit enorme volume komt uitsluitend uit textielcontainers van de stad Groningen. Steeds meer van wat er binnenkomt is fast fashion, wat leidt tot een achteruitgang in de kwaliteit van het textiel. “Het is heel vaak dat als ze hiernaast aan het strijken zijn dat er plastic inzit en dat het gewoon smelt. Dat gaat de komende jaren alleen maar erger worden,” zegt Mirjam. Om deze afgekeurde textiel toch een langer leven te geven is NAIS momenteel bezig om dit toch op een creatieve manier in een meubelstuk te verwerken.

Waarom je moet kiezen voor producten van tweedehands stoffen, als je online goedkopere opties kan vinden, is voor Mirjam makkelijk uit te leggen: “Als je voor fast fashion kiest, dan kies je voor een slecht product. Meestal is het ook van slechte kwaliteit gemaakt.” Lucas Riechert, marketeer bij WerkPro en NAIS, voegt toe: “Koop je bij ons, dan koop je iets goeds en iets wat niet de wereld nog vuiler maakt. Het is onmogelijk om zo goedkoop als alle fast fashion te zijn.”

Muf karakter

Mirjam hoopt dat de vooroordelen bij tweedehands producten snel zullen verdwijnen, want ook dat helpt niet mee op de weg naar meer duurzaamheid: “Heel veel mensen hebben bij tweedehands het idee dat het vies is of stinkt, of alleen voor bepaalde mensen is.” Mirjam wijst naar een krukje, “Maar als je dit ziet, weet niemand dat dit van tweedehands materiaal is, terwijl alles wat we maken is circulair.”

Duurzaamheid is een luxe

Alle producten worden handgemaakt in het atelier van NAIS en zijn stuk voor stuk verschillend. “Wij zijn afhankelijk van wat er binnenkomt. Dat is aan de een kant lastig, maar aan de andere kant ook

heel vet, want dat betekent dat ieder product uniek is dat we maken,” zegt Lucas. Naast de unieke producten is ook het concept van NAIS nog uniek, vertelt Mirjam: “Wij zijn nu het unieke, maar we zouden eigenlijk de standaard moeten zijn.” De prijzen maken dat in dit geval complex: “Duurzaamheid is vaak een luxe. Dat is heel jammer, maar dat is wel zo. Niet iedereen kan zich wat veroorloven.”

Maar, zegt Mirjam: “Alles heeft een lang leven bij ons. Het is niet dat je iets koopt en dat het maar even meegaat.” Lucas vult aan: “Kijk, uiteindelijk is het allemaal ook een psychologisch spel om het zo maar te zeggen. Waarom is een Gucci tas 900 euro en een weet-ik-veel-tas 20 euro? Dat is ook een deel perceptie en een deel merkperceptie. Want het kan in principe op dezelfde manier in elkaar gezet zijn. Dus dat is gewoon het lastige, maar in deze complexe markt kunnen wij wel heel eerlijk zeggen wat we doen. Dat is denk ik echt de meerwaarde die wij hebben.”

Applaus

Mirjam heeft nog veel dromen voor NAIS, maar helaas leverde de tweede plek van de Duurzame Dertig haar daar geen voordeel bij op. De prijs? “Bitterballen, een biertje en een applaus,” zegt Mirjam, “Op de dag zelf vond ik het wel jammer, ik had natuurlijk graag willen winnen. Als het kan zou ik graag nog een keer meedoen, maar dan met een product tegen fast fashion.”