Door: Sarah van Ekeris

Het aantal verkeersongelukken in Nederland neemt elk jaar toe. Dat blijkt uit onderzoek van Independer. Ook in Groningen gebeuren er steeds meer ongevallen, hier is het aantal met bijna tien procent gestegen. Kruispunten spelen hierin een grote rol gezien de hoeveelheid gevaarlijke oversteekplaatsen in de stad. “Alles rijdt door elkaar heen, het is heel onoverzichtelijk.”

“Daar uit die bocht kwam de bestuurder en voor ik het wist lag ik op de grond.” Maud Bohlmeijer (22) loopt via het Hanzeplein richting een druk oversteekpunt. Ze herinnert het zich nog goed: het was een koude oktobernacht in 2023 toen zij, samen met haar vriendinnen, naar huis fietste na een avondje stappen in Groningen. Het was al laat en er was weinig verkeer op de weg, waardoor de stoplichten uitstonden en er alleen een oranje knipperlicht brandde. De meiden fietsten langs het UMCG en waren bijna thuis, ze moesten alleen nog het kruispunt van de Petrus Campersingel oversteken. Er leek geen verkeer aan te komen, dus fietsten ze door.

“Opeens zag ik twee koplampen van een auto verschijnen van links.” Voordat Bohlmeijer besefte wat er gebeurde, was het al te laat. “De auto reed tegen mijn achterwiel aan en daardoor raakte ik uit balans, waardoor ik midden op straat van mijn fiets viel. Ik heb die auto nooit aan zien komen.”

Dat komt doordat de auto’s die op dit kruispunt van links komen, uit een bocht aan komen rijden. “Als je hier staat zie je de auto’s van links echt pas op het allerlaatste moment aankomen. Als de stoplichten dan ook niet werken, is het heel lastig om te bepalen of en wanneer je over kan steken. Het is echt een heel onoverzichtelijk kruispunt.”

Het kruispunt bij de Petrus Campersingel is niet de enige gevaarlijke plek in Groningen. Uit het onlangs gepresenteerde onderzoek van de vergelijksingssite Independer blijkt dat het aantal verkeersongevallen in Nederland elk jaar toeneemt. 2023 telde 134.005 verkeersongelukken in totaal, een stijging van bijna tien procent ten opzichte van het jaar daarvoor. Dit is gebaseerd op de definitieve cijfers over verkeersongevallen die Rijkswaterstaat eind 2024 heeft gepubliceerd.

De hoogste stijging was te zien in Flevoland, met 19,3 procent, maar ook in de provincie Groningen zijn het aantal ongelukken flink toegenomen: van 3408 verkeersongevallen in 2022 naar 3743 in 2023. Een stijging van maar liefst 9,8 procent.

De gemeente Groningen staat met 68,9 ongevallen per 10.000 inwoners op de tweede plaats binnen de provincie. Dit ligt hoger dan het landelijke gemiddelde van 62,8 ongelukken per 10.000 inwoners en is te wijten aan de hoeveelheid onveilige kruispunten in de stad.

Dit blijkt ook uit het onderzoek van Independer. De meeste ongevallen vinden plaats op rechte wegen, maar het gaat ook vaak mis op kruispunten. Meer dan twintig procent van de geregistreerde ongevallen vinden hier plaats.

Gerd Weitkamp, docent aan de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen van de Rijksuniversiteit Groningen, deed onderzoek naar kruispunten in Groningen. Uit dit onderzoek, waar ongeveer 3000 Groningers aan mee hebben gedaan, blijkt dat er in de stad veel gevaarlijke kruispunten zijn. Van de 1100 kruispunten die naar voren kwamen, werd de kruising bij de Aweg en de Westersingel het vaakst genoemd.

Volgens Weitkamp is juist dit zo’n gevaarlijk punt, omdat het geen standaard kruispunt is. Er zijn geen duidelijke fietspaden, de rijbanen voor auto’s en fietsers zijn niet gescheiden, er kan van alle kanten verkeer komen en er rijden ook nog bussen.

Bohlmeijer fietst ook vaak langs deze kruising en is het daarmee eens. “Alles rijdt door elkaar heen, het is heel onoverzichtelijk en omdat er zoveel weggebruikers zijn, weet je niet zo goed waar je überhaupt moet kijken. Je moet op alles tegelijkertijd letten.”

Dat het veiliger moet, weet de gemeente zelf ook. Zij geeft aan verschillende campagnes te voeren onder de noemer Verkeerswijzer Groningen, met de hoop dat inwoners van de gemeente zich hierdoor beter bewust worden van hun gedrag in het verkeer.

Maar of dat nu echt bijdraagt aan een veiligere verkeerssituatie in de stad is volgens Bohlmeijer nog maar de vraag. “Ik weet heus wel dat je niet op je telefoon moet kijken terwijl je aan het fietsen of aan het rijden bent en ik denk dat daar het probleem ook niet ligt hier in de stad. Het zijn vooral de kruispunten die echt heel gevaarlijk zijn, daar moet meer aandacht naartoe. Zo’n ‘mono-campagne’ helpt wel bij het verbeteren van het rijgedrag van mensen, maar niet echt bij het veiliger maken van de stad denk ik.”

Om kruispunten veiliger te maken is het volgens Weitkamp van belang dat er meer duidelijkheid komt met wat er van de weggebruiker verwacht wordt bij een kruispunt. Betere verkeersborden, belijningen of stoplichten kunnen hierbij helpen.  

Bohlmeijer hoopt dat de gemeente hiermee aan de slag gaat, zodat zij niet nog eens in een situatie terechtkomt zoals in eind 2023. Haar letsel viel toentertijd mee. “Ik had een gebroken pink en een blauwe elleboog, maar het had veel erger kunnen aflopen. Gelukkig gebeurde het voor de hoofdingang van het UMCG, kon ik mij gelijk even laten nakijken.”