De meeste mensen gaan pas buiten zwemmen in de zomer als het water niet meer zo koud is. Maar buiten zwemmen, juist als het koud is en er ijs ligt, begint steeds populairder te worden. Sommige mensen zweren bij het “dippen” in ijs tegen fysieke klachten, anderen doen het om rustig te worden. Bente de Witte (22) is er vorig jaar mee begonnen, nu is ze verslaafd.

De avond valt, maar het is nog steeds rond de vijfentwintig graden. De lage zon weerkaatst fel op het kanaal bij het stadsstrand. In het zand liggen om de paar meter groepjes mensen uitgespreid over handdoeken en kleedjes, sommigen met biertjes en wijntjes in de hand. Het zwemwater is aangenaam warm. Bente is ook op het stadsstrand, maar eigenlijk baalt ze een beetje van de drukte. En het water mag van haar ook wel flink kouder.

Bente zwemt namelijk minstens twee keer per week in de buitenlucht, het hele jaar door.  Georganiseerd via groepschats op Whatsapp spreekt ze met vrienden en kennissen af om “te dippen”, zoals ze er vaak naar verwijst. Ook in de wintermaanden zetten ze stug door en laten ze zich in het ijswater zakken, maar ze zijn daar zeker niet uniek in. Zwemmen in ijskoud water is namelijk steeds populairder aan het worden.

Bente merkt dit zelf ook. Haar groepschat begon met een groepje van vier, maar is sindsdien alleen maar aan het groeien. “Nu het zomer is willen natuurlijk heel veel mensen mee, maar ik wil iedereen overhalen om ook in de winter door te gaan”, zegt ze. En het lukt aardig. Een vriendin die ze vanavond heeft meegenomen naar het stadsstrand heeft ze recentelijk pas omgepraat, maar die geeft nu al aan zin te hebben in de ijsdipjes.

Die stijging in populariteit kan herleid worden naar Iceman Wim Hof. Zijn methode met speciale ademhalingstechnieken wordt ook in Groningen in trainingen en workshops aangeboden. Yogadocent Maikel van Vastenhoven uit Ulrum is al zes jaar gecertificeerd in het geven van Wim Hof-methode workshops en heeft in die paar jaar een duidelijke toename in interesse gezien. “Ik merk het aan het aantal aanmeldingen voor de workshops, maar ook aan het aantal instructeurs dat erbij komt”, vertelt hij. De opleiding die hij destijds gevolgd heeft was toen nog intiem, nu zijn het meerdere groepen van dertig per keer.

De techniek helpt mensen echt, vindt hij. “Het is vooral dat mensen merken dat ze veel meer controle hebben in stress-situaties dan ze denken. Want zo’n ijsbad is natuurlijk ultiem stressvol voor je lichaam”, legt Van Vastenhoven uit. Door kalm te blijven in het ijskoude water bewijzen mensen tegen zichzelf dat zij invloed hebben op hoe ze reageren op stress. Dat gevoel van controle kunnen ze dan meenemen in hun dagelijks leven.

Die dipjes in de winter zijn dan ook Bentes favoriete momenten in het water. Het is lekker om zo in de zomer te zwemmen, maar het ijswater is voor haar de hoofdattractie. “Ik vind het wel heel jammer dat het nu niet meer kan. Dat het echt koud is en dat je een beetje die shock hebt. Dat effect, het is een beetje als drugs ofzo. Echt een high”. Om die vergelijking moet ze een beetje lachen, maar door de schok komen hormonen als dopamine en adrenaline vrij waardoor het echt zo kan voelen.

En in een druk leven, vorig jaar als student verpleegkunde en nu als fulltime bestuurslid bij cultureel centrum Usva, hecht Bente veel waarde aan de rust die ze kan vinden in het koude water. Voor het lichaam is het even schrikken, maar ze vertelt: “Op een gegeven moment word je juist heel rustig. Dan denk je ook niet meer ergens aan, maar let je gewoon alleen maar op je ademhaling”. En dat lukt eigenlijk ook wel beter als er minder mensen zijn, voegt ze toe.

Zelf doet ze niet aan de Wim Hof-methode, maar let ze tijdens het dippen wel heel erg op haar ademhaling. Ze overweegt om nog een workshop te volgen om de échte Wim Hof ademhalingstechniek te leren, want ze vindt Hof een fascinerend figuur. “Echt inspirerend, vind ik het. Heel knap wat hij allemaal kan, en ik denk dat het ook wel veel kan betekenen voor mensen”. 

Yogadocent Van Vastenhoven waarschuwt wel dat mensen het niet moeten gaan zien als wondermiddel tegen alle kwaaltjes. “Veel mensen nemen het zo serieus. Dat moet ook wel een beetje vanwege de veiligheid, maar ik vind dat het vooral een plezierige ervaring moet zijn”, licht hij toe. Het gaat hem voornamelijk om de mentale voordelen. Het fysieke effect is eigenlijk heel simpel. Er komt namelijk zo veel adrenaline vrij door de extreme kou dat het lichaam bijna letterlijk wakker schrikt, legt hij uit. Net als Bente vindt hij dat gevoel vergelijkbaar met een high.

Het respect voor ijszwemmen en het effect ervan was niet vanzelfsprekend voor Bente. Sterker nog, ze vond het eigenlijk heel erg raar dat ze wel eens mensen tussen het ijs zag dobberen als ze langs het stadsstrand fietste. Maar september vorig jaar haalde een vriendin haar over om een paar keer per week mee te gaan zwemmen in het kanaal, en sindsdien is ze verslaafd. “Als het lekker koud is, zit ik daarna letterlijk met een glimlach weer op de fiets terug”, vertelt ze.

Ze begonnen met een groepje van vier, maar de groepschats zijn sindsdien alleen maar aan het groeien. “Nu het zomer is willen natuurlijk heel veel mensen mee, maar ik wil iedereen overhalen om ook in de winter door te gaan”, zegt ze. En het lukt aardig. Een vriendin die ze vanavond heeft meegenomen naar het stadsstrand heeft ze recentelijk pas omgepraat, maar die geeft nu al aan zin te hebben in de ijsdipjes.

Het zwemmen in de natuur, zowel ‘s zomers als ‘s winters is voor Bente vooral heel fijn voor haar mentale rust. Ze is opgegroeid tussen de weilanden, met kilometers natuur die haar ouderlijk huis omringen. Nu ze in de stad woont mist ze dat wel. “Het was gewoon echt the middle of nowhere en dat was ik dan ook gewend. Dus als ik in de natuur kan dippen, dan heb ik dat gevoel weer een beetje. Een beetje weer dichter bij de natuur”.